Πόσο ελεύθερο χρόνο έχουν οι εργαζόμενες μητέρες στην Κύπρο;
-
Ευρωπαϊκή διάκριση για το Πανεπιστήμιο Κύπρου και την Έδρα UNESCO για Έμφυλη Ισότητα
Η Δρ Έλενα Μυλωνά, μεταδιδακτορική ερευνήτρια στην Έδρα UNESCO του Πανεπιστημίου Κύπρου για Έμφυλη Ισότητα, εξασφάλισε υποτροφία Marie Skłodowska-Curie. Η χρηματοδότηση αφορά το ερευνητικό έργο με τίτλο MUMTIME, το οποίο εστιάζει στον τρόπο με τον οποίο οι εργαζόμενες μητέρες κατανέμουν τον χρόνο τους μεταξύ αμειβόμενης εργασίας, οικογενειακής φροντίδας και προσωπικής ζωής. Η έρευνα θα περιλαμβάνει συνεργασίες με το Ευρωπαϊκό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο (EUI) και το Αυτόνομο Πανεπιστήμιο της Βαρκελώνης (UAB). Παράλληλα, προβλέπεται συνεργασία με τη Στατιστική Υπηρεσία Κύπρου για την ενίσχυση της αξιοποίησης δεδομένων χρήσης χρόνου.
Η Δρ Μυλωνά εντάχθηκε στο Τμήμα Επιστημών της Αγωγής του Πανεπιστημίου Κύπρου τον Σεπτέμβριο του 2026, με επιστημονική επόπτρια την Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Μιράντα Χρίστου, συν-διευθύνουσα της Έδρας UNESCO για Έμφυλη Ισότητα μαζί με την Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Αλεξία Παναγιώτου στο Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων και Δημόσιας Διοίκησης. Η επιλογή του έργου MUMTIME αποκτά ιδιαίτερη σημασία δεδομένου του υψηλού ανταγωνισμού που χαρακτηρίζει το συγκεκριμένο ευρωπαϊκό πρόγραμμα. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι, το ποσοστό επιτυχίας των αιτήσεων για μεταδιδακτορικές υποτροφίες Marie Skłodowska-Curie ανήλθε το 2025 στο μόλις 9,6%.
Τι ερευνά το MUMTIME
Το ερευνητικό έργο MUMTIME εξετάζει μια συχνά παραγνωρισμένη διάσταση των έμφυλων ανισοτήτων: την περιορισμένη διαθεσιμότητα προσωπικού και ελεύθερου χρόνου λόγω των πολλαπλών υποχρεώσεων που αναλαμβάνουν οι γυναίκες, ιδιαίτερα όσες έχουν παιδιά.
Παρότι η συμμετοχή των γυναικών στην αμειβόμενη εργασία αποτελεί βασικό στοιχείο της οικονομικής και κοινωνικής τους ενδυνάμωσης, οι ίδιες εξακολουθούν να επωμίζονται δυσανάλογο μερίδιο της μη αμειβόμενης εργασίας για τη φροντίδα εξαρτώμενων μελών και τις οικιακές υποχρεώσεις. Η άνιση αυτή κατανομή επηρεάζει τις επαγγελματικές τους ευκαιρίες, την ευημερία, την ποιότητα ζωής και τη δυνατότητά τους να διαθέτουν χρόνο για προσωπικές ανάγκες και δραστηριότητες.
Η έρευνα αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την Κύπρο, καθώς η χώρα δεν διαθέτει μέχρι σήμερα εθνικά αντιπροσωπευτικά δεδομένα για τη χρήση του χρόνου και, ως εκ τούτου, δεν περιλαμβάνεται στις Εναρμονισμένες Ευρωπαϊκές Έρευνες Χρήσης Χρόνου (Harmonised European Time Use Surveys – HETUS). Η απουσία τέτοιων δεδομένων δυσχεραίνει τις συγκρίσεις με άλλες ευρωπαϊκές χώρες, ιδιαίτερα σε ζητήματα που αφορούν τις ευθύνες φροντίδας και την άνιση κατανομή τους μεταξύ γυναικών και ανδρών.
Καινοτόμος έρευνα για τη χρήση του χρόνου στην Κύπρο
Αξιοποιώντας έναν συνδυασμό ποσοτικών και ποιοτικών ερευνητικών μεθόδων, το MUMTIME επιδιώκει να καταγράψει όχι μόνο πόσο ελεύθερο χρόνο διαθέτουν οι εργαζόμενες μητέρες, αλλά και πόσο ποιοτικός είναι.
Στο πλαίσιο του έργου θα χρησιμοποιηθεί, για πρώτη φορά στην Κύπρο, το ELiDDI, ένα ψηφιακό εργαλείο ημερολογίου χρήσης χρόνου ανοικτής πρόσβασης, το οποίο αναπτύχθηκε από το Centre for Time Use Research του University College London. Η συλλογή των δεδομένων μέσω ψηφιακών ημερολογίων θα συνδυαστεί με ημιδομημένες συνεντεύξεις, επιτρέποντας μια πιο ολοκληρωμένη αποτύπωση της καθημερινότητας των εργαζόμενων μητέρων.
Τα ευρήματα αναμένεται να προσφέρουν πολύτιμα επιστημονικά δεδομένα σε ερευνητές, φορείς χάραξης πολιτικής και μη κυβερνητικές οργανώσεις, συμβάλλοντας στον σχεδιασμό αποτελεσματικότερων μέτρων για τη συμφιλίωση της επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής. Ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί στις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες οι οποίες καλούνται να συνδυάσουν την αμειβόμενη εργασία με τη φροντίδα των παιδιών τους και, συχνά, άλλων μελών της οικογένειάς τους.
Η συμβολή στην προώθηση της ισότητας των φύλων Το έργο MUMTIME συνδέεται άμεσα με τις προτεραιότητες της Έδρας UNESCO για την Ισότητα των Φύλων του Πανεπιστημίου Κύπρου, καθώς αναδεικνύει τις δομικές ανισότητες που συνδέονται με την κατανομή της εργασίας φροντίδας.
Μέσα από την επιστημονική τεκμηρίωση της συχνά αόρατης και μη αμειβόμενης εργασίας που επιτελούν οι γυναίκες, η έρευνα φιλοδοξεί να συμβάλει στην αναγνώριση και τη δικαιότερη ανακατανομή των ευθυνών φροντίδας, καθώς και στη διαμόρφωση δημόσιων πολιτικών που προάγουν την ισότητα των φύλων και την ισορροπία μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής ζωής.
Η παραγωγή αξιόπιστων δεδομένων θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική για την ανάπτυξη πολιτικών που ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες των γυναικών και των οικογενειών τους, συμβάλλοντας στη δημιουργία μιας πιο ισότιμης κοινωνίας.
Η Δρ Έλενα Μυλωνά
Η Δρ Έλενα Μυλωνά είναι κάτοχος διδακτορικού διπλώματος στην Κοινωνιολογία από το Πανεπιστήμιο του Warwick. Διαθέτει επίσης μεταπτυχιακό τίτλο στην Έρευνα Κοινωνικών Επιστημών και πτυχίο με διάκριση στην Κοινωνιολογία και τις Ποσοτικές Μεθόδους από το ίδιο πανεπιστήμιο.
Μετά την ολοκλήρωση του διδακτορικού της, έλαβε μεταδιδακτορική υποτροφία στο Institute of Advanced Study του Πανεπιστημίου του Warwick, ενώ παράλληλα εργάστηκε ως ερευνήτρια στο Centre for Time Use Research του University College London για 4 χρόνια.
Το ερευνητικό της έργο επικεντρώνεται στη μελέτη της χρήσης του χρόνου και στις ποσοτικές ερευνητικές μεθόδους. Έχει δημοσιεύσει επιστημονικά άρθρα σε διεθνή περιοδικά και έχει παρουσιάσει την έρευνά της σε διεθνή συνέδρια, περιλαμβανομένων διοργανώσεων της International Association for Time Use Research (IATUR).
Έχει επίσης συμβάλει στη συγγραφή οδηγών για τη χρήση δεδομένων ημερολογίων χρόνου και εκθέσεων πολιτικής για οργανισμούς του Ηνωμένου Βασιλείου, όπως η Social Mobility Commission και το What Works Centre for Wellbeing.
Διαθέτει διδακτική εμπειρία και εμπειρία στην επίβλεψη φοιτητών στους τομείς της Κοινωνιολογίας, της Στατιστικής, της Δημόσιας Υγείας και των Ερευνητικών Μεθόδων. Παράλληλα, σχεδιάζει και διδάσκει εξειδικευμένα προγράμματα κατάρτισης στη μελέτη της χρήσης του χρόνου, τα οποία απευθύνονται σε ακαδημαϊκούς και φορείς χάραξης πολιτικής.
Περισσότερες πληροφορίες για το ερευνητικό έργο MUMTIME: https://elenamylona.com/mumtime Πληροφορίες για την Έδρα UNESCO για Έμφυλη Ισότητα: https://www.ucy.ac.cy/unesco/ Επικοινωνία με τη Δρα Έλενα Μυλωνά: [email protected]


